Thema-avond 3: Verblijven

Op woensdagavond 17 oktober vond de derde verdiepende thema-avond plaats. Deze derde in de rij stond in het teken van ‘verblijven in de polder’.

Kenmerkend voor het Nijbroekse landschap is onder andere de eeuwenoude combinatie van nut en lust, zoals Marinke Steenhuis in het cultuurhistorische verhaal van Nijbroek benoemde tijdens de tweede bijeenkomst op 12 september. Nijbroek was een plek om te werken, maar het gebied werd ook vroeger al gebruikt om te ontspannen en te recreëren. Hoe willen we het Nijbroekse landschap anno 2018 ervaren en beleven? Hoe blijft Nijbroek een aantrekkelijke plek voor mens én dier? Wat kan beter? De onderwerpen landschap, water, ecologie en recreatie stonden centraal.

Het water vormt een belangrijk element in het Nijbroekse polderlandschap. De typische weteringen, de sloten, maar ook de bijbehorende sluisjes om het waterpeil te reguleren, vormen een ingenieus systeem dat al bij de ontginning van het gebied is aangelegd. Nijbroek had een zelfstandig watersysteem, zo vertelt Peter Duteweerd van waterschap Vallei en Veluwe in een eerste introductie. De noodzakelijk afstemming met omliggende dorpen vormde de aanleiding voor de oprichting van een voorloper van de waterschappen.

Ecoloog Cor Heidenrijk van de agrarische natuurvereniging VeluweIJsselzoom vertelde vervolgens over ecologie en biodiversiteit in de polder. Het vergroten van de biodiversiteit is een punt dat tijdens de eerste bijeenkomst veel door Nijbroekers werd genoemd. Weidevogels, diversiteit in bloemen en beplanting en andere ecologische aspecten werden als potentiële kwaliteit van het landschap benoemd, een kwaliteit die zeker versterkt kan worden. Heidenrijk maakte een ronde door de polder en deelde zijn bevindingen.

Tot slot werd over recreatie gesproken. Bert Janssen van Saxion Hogeschool introduceerde het onderwerp. Belangrijke vraag die hij voorlegde is: wat heeft de polder te bieden aan toeristen en recreanten? Hij onderstreept het belang van verhalen. Recreanten nemen graag een verhaal mee naar huis. Wat zou het onderscheidende verhaal van de polder kunnen zijn?

Peter Duteweert van het waterschap vertelt over water in de polder

Het tweede deel van avond werd hierover doorgepraat in kleinere groepen. Aan de tafel met het waterschap werd geopperd waterstanden een natuurlijker beloop te geven. Nu is het waterbeheer veelal gericht op het zo snel mogelijk afvoeren van het water, de polder uit. Maar misschien is dat anno 2018 niet overal meer passend, omdat we in de loop der jaren anders met ons landschap om kunnen en willen gaan.

Iets nattere of drogere stukken grond bieden ook nieuwe kansen voor de biodiversiteit in het gebied. Cor Heidenrijk legt uit dat Nijbroek eigenlijk niet zo aantrekkelijk meer is voor weidevogels. Veel inwoners vinden dit erg jammer. Nattere stukken grond maken het aantrekkelijker voor vogels weer terug te keren, in combinatie met stroken hoger gras en kruiden langs weilanden, groene plekken rondom het dorp of watergangen.

Het onder de aandacht brengen van de ‘ecologische pareltjes’ die Nijbroek biedt of zou kunnen bieden, wordt daarnaast ook genoemd. Dit raakt aan het recreatieve perspectief en het verhaal van de polder. Aan de ‘recreatie-tafel’ worden onderscheidende kwaliteiten van de polder benoemd, maar ook concrete ideeën voor het versterken van fietsroutes en wandelpaden. De deelnemers benadrukken geen behoefte te hebben aan te veel toerisme; dat past niet bij de kleinschaligheid en rust van het gebied. Als kleinschaligheid een kwaliteit is, dan moet die ook terug te vinden zijn in de manier waarop mensen binnen en buiten Nijbroek de polder beleven.

Met deze avond was de reeks werken, wonen en verblijven in Nijbroek voltooid. De input vanuit de drie verschillende invalshoeken is door Open Kaart vertaald in één toekomstbeeld voor de polder Nijbroek, samen met de input die de eerste avonden al is opgehaald. Op 28 november 2o18 is deze visie gepresenteerd, het boekje dat iedereen meekreeg is  hier terug te vinden.